hiszpański
desde czy hace czy desde hace
Wspólne znaczenie: od / temu (określanie czasu)
Zadaj sobie pytanie: czy podajesz konkretny moment rozpoczęcia (data, godzina), czy łączny okres trwania czynności, czy też mierzysz czas wstecz od teraz do zakończonego wydarzenia?
desde
od (momentu)
Wskazuje konkretny punkt na osi czasu, w którym rozpoczęła się czynność.
hace
temu
Mierzy odcinek czasu wstecz od teraźniejszości do jednorazowego, zakończonego wydarzenia.
desde hace
od (jakiegoś czasu)
Podaje łączną długość trwania czynności, która zaczęła się w przeszłości i wciąż trwa.
Kiedy desde, kiedy hace, a kiedy desde hace
Okres czasu czynności nadal trwającej (po czasowniku)
desdeEsperan el tren desde una hora.
haceEsperan el tren hace una hora.
Czekają na pociąg już pełną godzinę.
desde haceEsperan el tren desde hace una hora.
Czekają na pociąg od godziny.
Punkt w czasie (rok, miesiąc, godzina)
desdeTrabaja aquí desde mayo.
Pracuje tutaj od maja.
haceTrabaja aquí hace mayo.
desde haceTrabaja aquí desde hace mayo.
Zakończona czynność określony czas temu
desdeTerminó la carrera desde dos meses.
haceTerminó la carrera hace dos meses.
Ukończył studia dwa miesiące temu.
desde haceTerminó la carrera desde hace dos meses.
Okres czasu z konstrukcją na początku zdania («... que»)
desdeDesde dos años que no fuma.
haceHace dos años que no fuma.
Mijają dwa lata, odkąd nie pali.
desde haceDesde hace dos años que no fuma.
Jedno słowo zmienia sens
Vivo en Madrid desde 2020.
Mieszkam w Madrycie od 2020 roku.
Vivo en Madrid hace 2020.
nie mówi sięMiało znaczyć: Mieszkam w Madrycie od 2020 roku.
Vivo en Madrid desde hace 2020.
nie mówi sięMiało znaczyć: Mieszkam w Madrycie od 2020 roku.
Llegó a Madrid desde tres años.
nie mówi sięMiało znaczyć: Przyjechał do Madrytu trzy lata temu.
Llegó a Madrid hace tres años.
Przyjechał do Madrytu trzy lata temu.
Llegó a Madrid desde hace tres años.
nie mówi sięMiało znaczyć: Przyjechał do Madrytu od trzech lat.
Estudia español desde tres años.
nie mówi sięMiało znaczyć: Uczy się hiszpańskiego od trzech lat.
Hace tres años que estudia español.
Uczy się hiszpańskiego od trzech lat (konstrukcja hace... que).
Estudia español desde hace tres años.
Uczy się hiszpańskiego od trzech lat.
Sprawdź się
La película empezó diez minutos.
No comen carne el año pasado.
Conozco a Carlos diez años.
El museo está abierto las nueve de la mañana.
Marta se mudó a Valencia dos semanas.
Pułapki
W wielu krajach Ameryki Łacińskiej samo «hace» bywa używane po czasowniku teraźniejszym w znaczeniu trwania («desde hace»), co w Hiszpanii uznaje się za potoczne lub archaiczne.
Vivo aquí hace cinco años.
Mieszkam tu od pięciu lat.
Konstrukcja «hace + okres + que + pretérito indefinido» nie oznacza trwania czynności, lecz czas, jaki upłynął od momentu jej zajścia.
Hace diez minutos que salió el tren.
Pociąg odjechał dziesięć minut temu.
Styl i regiony
Wyrażenie «desde hacía» służy do opisywania trwania czynności z perspektywy przeszłości (z czasem imperfecto lub pluscuamperfecto).
Vivía en Roma desde hacía cuatro años.
Mieszkała w Rzymie od czterech lat (w tamtym momencie w przeszłości).